Lenf Düğümleri Nasıl Kontrol Edilir?

Ortak yazar: Luba Lee, FNP-BC, MS

Lenf düğümleri, lenfatik sistemin parçası olan küçük, yuvarlak doku kümeleridir. Lenf düğümleri, vücudun bağışıklık tepkisinde kritik öneme sahiptir, o yüzden de enfeksiyonlara ve diğer nedenlere tepki olarak sık sık şişer. Hatta enfeksiyon geçtikten sonraki birkaç hafta boyunca şiş de kalabilir. Lenf düğümlerini kontrol etmek, sağlık sorununu erken fark etmene yardımcı olabilir. Lenf düğümlerin bir haftadan uzun bir süredir şişse doktora bir göster. Lenf düğümlerin şişse, ağrıyorsa ve başka hastalık belirtileri de varsa doktora bir an önce muayene ettir.

Makalenin 1.Yöntemi:
Lenf Düğümlerinin Şiş Olup Olmadığını Elle Yoklamak

  1. 1
    Lenf düğümlerinin yerini bul. Lenf düğümlerinin en yoğun bulunduğu yerler boynun, köprücük kemiğin, koltuk altların ve kasıklarındır. Yerlerini öğrenince ağrı ya da şiş var mı diye kontrol edebilirsin.[1]
    • Vücudunun başka yerlerine yayılmış durumda, örneğin bileklerinin ve dizlerinin iç kısmında da lenf düğümleri vardır ama genelde bunların şişip şişmediği kontrol edilmez.
  2. 2
    Karşılaştırmak için, lenf düğümü olmayan bir yeri test et. İlk üç parmağını kolunun dirsekten aşağısına bastır. Alttaki dokunun yapısına dikkat ederek derinin altını yokla. Bu sana, vücudun şiş olmayan, normal bir yerinin nasıl olduğu konusunda fikir verecektir.
    • Şiş olmayan lenf düğümleri, kendilerini çevreleyen dokulardan azıcık daha serttir. Yalnızca tahriş olduklarında ya da şiştiklerinde onları kolayca hissedebilirsin..
  3. 3
    Boynundaki ve köprücük kemiğindeki lenf düğümlerini kontrol et. Her iki elinin ilk üç parmağını aynı anda kullanarak dairesel hareketlerle kulaklarının arkasını, boynunun iki yanını ve çenenin altını yokla. Bir hassasiyetle birlikte eline yumrular geliyorsa lenf düğümlerin şişmiş olabilir.[2]
    • Boynundaki lenf düğümlerini hissedemezsen endişelenme. Bu tamamen normal.
    • Parmaklarını hafifçe bastır ve yavaşça hareket ettirerek teninin altındaki sert doku gruplarını bulmaya çalış. Lenf düğümleri genelde gruplar halinde bulunur ve bezelye ya da fasulye büyüklüğündedir. Sağlıklı lenf düğümleri, çevre dokuya göre daha esnek ve lastik gibidir ama taş gibi sert de değildir.
    • Boynundaki lenf düğümlerini hissedemezsen başını, lenf düğümlerini bulmakta güçlük çektiğin tarafa doğru eğ. Bu, kasları gevşetecek ve lenf düğümlerini daha kolay bulmanı sağlayacak.
  4. 4
    Koltuk altlarındaki lenf düğümlerini bul. İlk üç parmağını koltuk altının ortasına koy. Sonra, parmaklarını göğsünün yan tarafının hemen üstüne gelene kadar gövdenden aşağıya doğru kaydır. Bu bölgedeki lenf düğümleri, koltuk altının alt kısmına doğru, göğüs kafesinin yanında yer alır.[3]
    • Parmaklarını bu bölgede hafifçe bastırarak gezdir. Parmaklarını vücudunun önüne, arkasına, aşağı ve yukarı birkaç santimetre oynat.
  5. 5
    Kasığındaki lenf düğümlerini bul. İlk üç parmağını, uyluğunun pelvisinle buluştuğu çizgiye getir. Parmaklarını çizgiye orta şiddette bastırınca alttaki kas, kemik ve yağı hissetmen gerek. Bu bölgede eline belirgin bir yumru gelirse bu, şişmiş bir lenf düğümü olabilir.[4]
    • Bu bölgedeki düğümler tipik olarak büyük bir bağdokunun hemen altındadır, o yüzden şişmedikleri sürece hissedilmeleri zor olabilir.
    • Kasığının her iki tarafını mutlaka yokla. Böylece ele nasıl geldiklerini kıyaslayabilir, bir taraftaki lenf düğümleri şişse fark edebilirsin.
  6. 6
    Lenf düğümlerinin şişip şişmediğine karar ver. Kolunun dirsekten aşağısına bastırdığında hissettiğinden daha mı farklı geliyor? Derinin altındaki kemikleri ve kasları hissetmen gerekir ama şişmiş bir lenf düğümü, ele farklı ve sanki oraya ait değilmiş gibi gelecektir. Hassasiyetle birlikte bir yumru hissedersen lenf düğümün şişmiş olabilir.[5]
    Reklam

Makalenin 2.Yöntemi:
Doktora Lenf Düğümlerini Kontrol Ettirmek

  1. 1
    Şiş lenf düğümlerini gözlemle. Lenf düğümleri kimi zaman bir alerjiye ya da bakteri ya da virüslerin yol açtığı kısa süreli bir enfeksiyona tepki olarak şişer. Durum buysa, genellikle birkaç gün içinde normale dönerler. Ancak, lenf düğümlerin bir haftadan uzun bir süre şiş ve sert kalırsa ve ağrısı geçmezse bunun sebebini bulmak için doktora gitmen gerekir.[6]
    • Başka hastalık belirtisi olmasa bile lenf düğümlerinin şişliği devam ediyorsa doktora gitmelisin.
    • Lenf düğümlerin sert ve katıysa, ağrımıyorsa ve 2,5 cm’den büyükse hiç zaman yitirmeden doktora git.
  2. 2
    Vücudunda bazı belirtiler varsa derhal bir doktora görün. Şiş lenf düğümleri, bağışıklık sisteminin ciddi bir hastalıkla mücadele ettiğini gösteren bir işaret olabilir. Lenf düğümlerinde şişmeye ek olarak aşağıdaki belirtilerden herhangi birine sahipsen dosdoğru bir doktora git:[7]
    • Sebepsiz kilo kaybı
    • Gece terlemeleri
    • İnatçı ateş
    • Yutkunmada ya da nefes almada güçlük
  3. 3
    Başka belirtiler de varsa doktoruna söyle. Bütün belirtiler ciddi bir hastalığın habercisi olmasa da, doktorunu bütün belirtilerden haberdar etmen sana teşhis koymasını kolaylaştırır. Sıklıkla şiş lenf düğümleriyle birlikte ortaya çıkan bazı yaygın belirtiler şunlardır: [8]
    • Burun akıntısı
    • Ateş
    • Boğaz ağrısı
    • Aynı anda birkaç lenf düğümü bölgesinin şişmesi
  4. 4
    Şişmenin bir enfeksiyon sonucu ortaya çıkıp çıkmadığını değerlendir. Doktoruna şiş lenf düğümleriyle geldiğinde lenf düğümlerinin şiştiğinden emin olmak için onları yoklayacaktır. Sonra, şişmeye neden olabilecek bakteriyel ve viral enfeksiyonlar için ya kan tahlili yapacaktır ya da boğaz gibi bir bölgeden kültür alarak sana test uygulayacaktır.[9]
    • Büyük ihtimalle, lenf düğümlerinin şişmesine neden olan yaygın hastalıklar (örneğin streptokoka bağlı boğaz ağrısı) için de test yapılacaktır.
  5. 5
    Bağışıklık sistemi hastalıkları için test yaptır. Doktorun muhtemelen bağışıklık sisteminin genel durumunu değerlendirecektir. Doktor, bağışıklık sisteminin aktivitesini ölçen genel kan testi dahil çeşitli testler isteyebilir. Bu, lupus ya da arterit gibi, lenf düğümlerinin şişmesine yol açan bir bağışıklık sistemi hastalığının olup olmadığını belirlemesine yardımcı olacaktır.[10]
    • Tanısal testler sayesinde doktorun; senin bağışıklık sisteminin nasıl çalıştığını, örneğin kan değerlerinde düşüklük olup olmadığını ve lenf düğümlerinin kendisinde anormallik bulunup bulunmadığını değerlendirecektir.
  6. 6
    Kanser testleri yaptır. Bazı nadir durumlarda, şiş lenf düğümleri, lenf düğümlerinin kendisindeki ya da vücudun başka bir yerindeki kanserin belirtisi olabilir. Kanser teşhisi için yapılan ön testler arasında, tam kan sayımı, röntgen filmi, mamogram, ultrason ya da bilgisayarlı tomografi bulunabilir. Kanserden şüphelenildiğinde doktorun, kanserli hücre aramak için lenf düğümlerine biyopsi yapmayı önerebilir.[11]
    • Lenf düğümü biyopsisi genelde ayakta yapılan bir işlemdir ama lenf düğümü hücrelerinden örnek almak için kesik açmayı ya da derine iğne batırmayı gerektirir.
    • Doktor hangi lenf düğümlerine baktığına ve hangi problemden şüphelendiğine bağlı olarak farklı testler seçebilir.
    Reklam

İpuçları

  • Lenf düğümlerinin şişmesi yaygın bir durumdur ve çoğunlukla birkaç günde geçer.
Reklam

Uyarılar

  • Lenf düğümlerine çok dokunursan tahriş olabilir, o yüzden lenf düğümlerine çok sert bastırma ve bunu çok sık da yapma, yoksa şişmelerine sen sebep olabilirsin.
Reklam

Bu wikiHow makalesi hakkında

Tıbbi Değerlendirme Kurulu
Luba Lee, FNP-BC, MS bu makalenin ortak yazarıdır. Luba Lee, Tenesse’de yer alan ve Amerika’da uzmanlıkta daha kalifiye olunduğunu gösteren Board Sertifikası’na sahip bir Aile Hemşiresi’dir. Hemşirelikte Yüksek Lisans derecesini 2006 yılında Tennessee Üniversitesi’nden almıştır.
Kategoriler: Sağlık

Bu makale işine yaradı mı?

Evet
Hayır
Reklam