Artı ve Eksi Kablolar Nasıl Ayırt Edilir?

Ortak yazar: wikiHow Kadrosu

Elektrik kablolarıyla uğraşırken hangisinin artı hangisinin eksi olduğunu bilmek çok önemlidir. Bazı kablolar artı (pozitif) ve eksi (negatif) işaretleriyle açık seçik işaretlenmiş olsa da bazıları bu kadar net değildir. İşaretsiz kablolarda öncelikle renk ve doku gibi fiziksel özelliklere bakarak kutbu belirlemeye çalışabilirsin. Hâlâ emin değilsen kabloları bir dijital multimetreyle kontrol etmelisin. O zaman kolları sıvayalım!

Makalenin 1.Yöntemi:
Yaygın Durumlarda Kabloları Tanımlamak

  1. 1
    Unutma ki ev aletlerinin fişlerinin aslında artı ve eksi uçları yoktur. “Canlı” ve “nötr” uçları vardır.[1]
  2. 2
    Unutma ki bir uzatma kablosunda eksi olan kablo genellikle üstü oluklu olandır. Eğer kablonun iki yanı da aynı renkteyse (genelde bakır) kaplaması oluklu bir dokuya sahip olan eksidir. Parmaklarını tel boyunca gezdirerek hangi tarafın oluklu olduğunu bulabilirsin.[2]
    • Elinle yoklayarak üstü pürüzsüz olan kabloyu bul. Bu senin artı kablon.
  3. 3
    Tavana monte aydınlatma armatürlerinde siyah renkli artı kabloyu bul. Avize ya da herhangi bir tavan aydınlatması takıyorsan önce tavandaki delikten çıkan üç kabloyu bulman gerekiyor. Unutma ki siyah kablo artı, beyyaz kablo eksi, yeşil ise topraklama içindir.[3]
    • Topraklama için yeşil yerine bakır bir kablo da görebilirsin.
  4. 4
    Unutma ki bakır kablo, hoparlör kablolarında genellikle artıdır. Hoparlör ya da amplifikatör gibi aygıtlarda kullanılan standart bir kabloda gümüş sarımlı tel eksi, bakır sarımlı tel ise artıdır. Bu teller genellikle şeffaf bir kaplamaya sahiptir ve bu yüzden polariteyi kolayca belirleyebilirsin.[4]

    Farklı Renkte Tel Senaryoları

    Eğer çok renkli kablodaki teller siyah ve kırmızıysa siyah tel eksi ve kırmızı tel artı olacaktır.

    Eğer tellerin ikisi de siyahsa ama birinin üstünde beyaz bir çizgi varsa çizgili tel eksi ve düz tel artı olur.[5]

  5. 5
    Bir otomobilde hangi kabloların eksi olduğunu öğrenmek için kullanım kılavuzuna bak. Her otomobil üreticisi kablolar için kendi renk kodlama sistemini kullanır. Uluslararası ya da standart bir sistem olmadığı için, kullanım kılavuzundan arabanın markasına ve modeline özgü bağlantı şemasını bul.[6]
    • Eğer kullanma kılavuzun yoksa kütüphaneden ya da İnternet’ten arayabilir; yakınlardaki bir otomobil bayiinden veya servisinden isteyebilirsin.
    Reklam

Makalenin 2.Yöntemi:
Dijital Multimetre Kullanmak

  1. 1
    Dijital multimetreni doğru akım voltaj ayarına getir. Multimetrenin ortasındaki büyük düğme olan seçim düğmesini üstünden düz bir çizgi geçen büyük V harfine benzeyen simgeye getir. Bu, multimetrenin doğru akım (DC) voltaj ayarıdır.[7]
    • Polariteyi test ederken analog multimetre kullanma. Yanlış kutupları yanlış tellere bağlamak analog multimetreye zarar verebilir.
  2. 2
    Multimetreye kabloları bağlarken her kablo için bir uç kullan. Hangi kabloyu hangi uca bağladığın şu aşamada fark etmiyor. Kırmızı ucun küçük krokodil pensini bir kabloya, siyah ucun pensini diğer kabloya tuttur.[8]
    • Kırmızı ucun multimetrenin önünde “COM” Olarak işaretlenmiş yuvaya bağlı olduğundan emin ol. Kırmızı ucu da volt işaretiyle, yani V ile işaretlenmiş yuvaya bağla.
  3. 3
    Ölçümün eksi bir değer olup olmadığına bak. Uçları kablolara bağladıktan sonra multimetre ekranında görünen rakamı kontrol et. Bu, telin voltajıdır ve artı ya da eksi olabilir. [9]
    • Eğer herhangi bir değer yoksa öncelikle krokodil penslerinin kablolara sıkıca tutturulduğundan emin ol.
    • Eğer hâlâ multimetre ekranında bir değer görmüyorsan multimetrenin pillerini değiştirip yeniden dene. Eğer hâlâ bir değer yoksa uçları yenilemen gerekebilir.
  4. 4
    Unutma ki değer artıysa kırmızı uca bağlı kablo artı demektir. Multimetrede 9,2 gibi artı bir değer görülüyorsa uçlar doğru bağlanmış demektir. Bu da kırmızı uca bağlı kablonun artı, kırmızı uca bağlı kablonun eksi olduğunu gösterir.[10]
    • Eğer multimetre eksi bir değer, örneğin -9,2 gösteriyorsa kutuplar ters demektir. Yani kırmızı uç eksi kabloya bağlıdır.
  5. 5
    Eksi ölçümle karşılaşırsan uçları değiştir ki kırmızı olan diğer kabloya bağlı olsun. Uçları değiştirmek için kırmızı olan ucu, siyahın bağlı olduğu kabloya bağla ve bunun tersini de yap. Uçları değiştirdikten sonra doğru kablolara bağlandıklarından emin olmak için ölçümün artı olup olmadığına bak.
    • Örneğin -9,2 değerinin 9,2’ye dönüşmesi gerekir.
    • Ölçüm hâlâ eksiyse multimetren bozuk olabilir. Bir elektronikçiye götürerek sigortalarını kontrol ettirebilir ya da yeni bir tane satın alabilirsin.
    Reklam

Uyarılar

  • Bir devrede polariteyi değiştirmek güç kaynağını bozabilir ve hatta patlamaya yol açabilir.
  • Yanlış kabloları bağlamak, örneğin eksi yerine artıyı kullanmak kabloların kendisini de yakabilir.
  • Hangi kablonun artı ya da eksi olduğundan emin değilsen asla bir analog multimetre kullanma. Yanlış kutupları yanlış uçlara bağlamak multimetreye zarar verebilir.
Reklam

Bu wikiHow makalesi hakkında

Ortak Yazar:
wikiHow Editör Ekibi
Bu makale editörler ve araştırmacılardan oluşan, makalenin doğruluğu ile kapsamlılığını onaylayan, eğitimli bir ekip tarafından ortaklaşa yazılmıştır.

Bu makale işine yaradı mı?

Evet
Hayır
Reklam