Akşamdan Kalmalık Nasıl Geçer?

Ortak yazar: Laura Marusinec, MD

"Bir daha ağzıma içki koymayacağım!" içkiyle geçen bir gecenin ardından balyoz gibi bir baş ağrısıyla ve çamaşır makinesinde unutulmuş ayakkabı misali çalkalanan bir mideyle uyanan birçok kişinin ağzından dökülen ortak bir cümledir. Alkol diüretiktir, yani idrar söktürücüdür; bir diğer deyişle vücuttan sıvı atılmasına yol açar. En korkunç akşamdan kalmalık belirtilerine yol açan şey bunun sonucunda oluşan dehidrasyondur. Ne yazık ki akşamdan kalmalığı sihirli değnek gibi iyileştiren bir çözüm yok, ama düzelene kadar bu belirtileri tedavi etmek için kullanabileceğin yöntemler var. [1]

Makalenin 1.Yöntemi:
Vücudunun Su Eksiğini Gidermek
Düzenleniyor

  1. 1
    Bol bol su iç. Akşamdan kalmalığı geçirmek için, alkol tüketiminin neden olduğu dehidrasyonun üstesinden gelmen gerekir. Bunun yolu da uyanınca kana kana su içmekten geçiyor. Sindirim sistemini zorlamayacak, hazmı kolay sıvılar tüketmek, kaybettiğin sıvıyı mideni rahatsız etmeden yerine koymana yardımcı olacaktır.[2]
    • Yatmadan önce yarım litre su içmek, sen uyanmadan önce dehidrasyon düzeyini aşağı çeker. Gece içmek için yatağının başucuna bir bardak su koy.
  2. 2
    Bir izotonik spor içeceği iç. Su gibi, izotonik spor içecekleri de sıvı eksiğini kapatmanın ve çok ihtiyaç duyduğun enerjiyi sağlamanın çok etkili bir yoludur. Bu içeceklerde enerjiyi ağır ağır salıveren karbonhidratlar bulunur, bu da gün boyunca kendini azar azar iyi hissetmeni sağlar.[3]
    • Su kaybı yaşadığında yerine koyman gereken elektrolitleri içeren sıvılara bak.[4]
    • Kafein içeren spor içeceklerinden uzak dur çünkü bunlar dehidrasyonu daha da artırır.
    • Kendini şiddetli biçimde susuz kalmış hissediyorsan ağızdan bir rehidrasyon çözeltisi alabilirsin. Bunlar çoğu spor içeceğinin aksine, dehidrasyon tedavisi için özel olarak hazırlanmıştır.
  3. 3
    Meyve suyu iç. Taze sıkılmış meyve suyu da içebileceğin iyi içecekler arasında. Meyve suyundaki vitaminler ve mineraller seni kendine getirecektir.[5] Meyve sularında genelde bolca früktoz bulunur. Bu, hem enerji veren hem de karaciğer işlevlerini etkileyen bir şekerdir.
    • Meyve suları çoğu zaman C vitamini açısından zengindir. Bu da içki içtiğinde idrarla kaybettiğin bir şeydir.[6]
    • Domates suyu, portakal suyu ve Hindistan cevizi suyu iyi seçimler.[7]
  4. 4
    Zencefil çayı iç. Zencefil çayı içmek baş dönmesini ve mide bulantısını bastırabilir. Sabah bulantılarını gidermek için genelde hamile kadınların içtiği bu çay, akşamdan kalmaysan da etkilidir.[8] Mesela dört su bardağı suda 10-12 parça taze zencefil kaynatıp içine bir portakalın ve yarım limonun suyunu, son olarak da yarım su bardağı bal ekleyebilirsin.
    • Bu karışım kandaki glikoz dengesini stabilize ederek seni hemen ayağa kaldırır.
    • Gazlı bir zencefilli içecek yerine, normal bir çayı tercih et. Gazlı içecekler mideni daha da zorlar ve bulantıya yol açabilir.[9]
  5. 5
    Gün boyu bir şeyler iç. Bu kadar çok içecek söz konusuyken alman gereken sabit bir miktar yok. Yapman gereken daha çok, gün boyunca bir şeyler içmek. Düzenli olarak su, meyve suyu ve/veya izotonik spor içeceği yudumlamak kaybettiğin sıvıları, vitaminleri ve besinleri gün içinde yerine koymana yardımcı olur.[10]
  6. 6
    Kafeinli içeceklerden uzak dur. Sıvı eksiğini kapatmak için su ve meyve suyu içmek gerekir ama çok miktarda kafeinli içecek, örneğin kahve içmek dehidrasyonu şiddetlendirebilir. Kafein aynı zamanda kan damarlarını büzer ve tansiyonunu yükseltir, bu da akşamdan kalmalık belirtilerini güçlendirebilir.
    Advertisement

Makalenin 2.Yöntemi:
Yemek Yiyerek Akşamdan Kalmalıkla Mücadele Etmek
Düzenleniyor

  1. 1
    Yumurta ye. Yumurta, akşamdan kalmalıkla mücadelede muhteşem bir yiyecektir. Bolca alkol aldıktan sonra vücudun, yumurtadaki sistein adlı aminoasidi sevinçle karşılayacaktır. Sistein, içki içtikten sonra kendini kötü hissetmene yol açan toksinleri parçalar. Vücudunu bu toksin kalıntılarından arındıran yumurta, kendini daha iyi, dinç ve enerjik hissetmene yardımcı olabilir.[11]
    • Yumurtaları pişirirken fazla yağ kullanma çünkü bu mideni bulandırabilir.
  2. 2
    Bir kâse kahvaltılık gevrek ye. Eğer yumurtayı aklına getirmek bile mideni bulandırıyorsa onun yerine bir kâse zenginleştirilmiş kahvaltılık gevrek ye. Tam tahıllı olanları yeğleyebilirsin çünkü bunlar daha fazla vitamin ve besin barındırır.[12]
  3. 3
    Sebze çorbasıyla vitamin ve mineral eksiğini kapat. Sebzeli, çok yoğun olmayan bir çorba, akşamdan kalmaysan gereksinim duyacağın vitaminler ve mineraller bakımından iyi bir kaynaktır. Kendini yorgun hissediyorsan ve midende katı gıda tutamıyorsan da bu çorba tam sana göredir.[13] Sebze çorbası, yitirdiğin tuzu ve potasyumu yerine koymada çok etkili olabilir.[14]
  4. 4
    Potasyum bakımından zengin şeyler ye. İçki içerken ikide bir soluğu tuvalette alıyorsan bunun nedeni, alkolün diüretik olmasıdır. İdrara sık sık çıkınca, normalden daha fazla potasyum kaybedersin. Potasyum düzeyinin düşmesi, bitkinliğe, baş dönmesine, mide bulantısına ve uzuvlarda zayıflığa yol açar ki bunların hepsi de akşamdan kalmalık belirtileridir. Bu durumla başa çıkmak için, iyi birer potasyum kaynağı olan yiyecekler tüketmelisin.
    • Mutfakta zaten olabilecek iki adet ucuz ve bulması kolay şey, muz ve kivi meyveleridir.[15]
    • Fırında patates, yeşil yapraklı bitkiler, mantar ve kayısı kurusu da zengin potasyum kaynaklarıdır.[16]
    • Spor içecekleri de genelde iyi birer potasyum kaynağıdır.[17]
  5. 5
    Kızarmış ekmek ya da kraker gibi hazmı kolay şeyler ye. Miden kötüyse hazmı kolay şeyler yemek en iyi seçenek olabilir. Akşamdan kalmalığı geçirmek için yemek yemenin amacı, yediklerinin alkolü “emmesi” değil, kan şekerini yükseltmesi ve eksilen besinleri yerine koymasıdır.[18]
    • Alkol, normal kan şekeri yoğunluğunu korumanı engeller ve kan şekerinin düşmesi bitkinliğe, kırıklığa yol açarak sana kendini yorgun hissettirir.[19].
    • Kompleks karbonhidratlar (yulaf lapası, tam tahıllı ekmek) iyi birer seçenektir.
    Advertisement

Makalenin 3.Yöntemi:
Dinlenmek ve Toparlanmak
Düzenleniyor

  1. 1
    Tekrar yat. Açık konuşmak gerekirse, akşamdan kalmalıkla mücadelenin en iyi yolu uykudur.[20] İçki içtikten sonra uyuduğun uykunun, beynin kendini düzgün biçimde onarması için gereken REM (hızlı göz hareketi) safhası yeterli olmayabilir. O yüzden elinden geliyorsa biraz daha uyuman çok önemli.[21]
    • Uykusuzluk, akşamdan kalmalık belirtilerini kesinlikle daha da şiddetlendirir.[22]
    • Akşamdan kalmalığın tek gerçek ilacı zamandır.
  2. 2
    Hafif bir gezintiye çık. Kendini aşırı zorlamadan ve daha fazla dehidrasyon riskine girmeden evden çıkıp bir yürüyüş yapmak, akşamdan kaldıysan sana kendini daha iyi hissettirebilir. Oksijen düzeyinin yüksekliği, alkol toksinlerinin parçalanmasını hızlandırır.
    • Tempolu bir yürüyüş metabolizmanı ve alkolün bünyeden atılmasını hızlandırır.[23]
    • Gerçekten zorlanıyorsan daha fazla ısrar etme, dinlenip gücünü toparla.
  3. 3
    Kafana takmamaya çalış. Akşamdan kalmaysan, perişan halini kabullenip bütün gün yataktan ya da kanepeden adımını atmamak çekici görünebilir. Fakat buna yenilmeyip dişini sıkarsan belirtilerin hafiflediğini görebilirsin. İnkâr, beynini her şeyin yolunda olduğuna ilişkin kandırmanın güçlü bir yolu olabilir.[24]
  4. 4
    Özel bir akşamdan kalmalık masajı yap. Başındaki ve ellerindeki özel noktalara masaj yaparak akşamdan kalmalık belirtilerinden bazılarını hafifletebilirsin.
    • Kafatasının arkasındaki çıkıntının altındaki çukurun tam ortasına masaj yapmak tansiyonunun normale dönmesine yardımcı olur.
    • Burun kemerinin üstünde, kaşlarının arasındaki noktaya güçlü bir basınç uygula.
    • Şakaklarına hafif hafif masaj yap.
    • Kulakmemelerini işaret ve başparmağının arasına alıp sık.
    • Burnunun tam altında, üst dudağının üstündeki noktaya işaret parmağınla doğrudan bastır.
    • Titreşimli hareketlerle çene çukuruna masaj yap.
    • İki elinin avucunun ortasındaki bir noktaya masaj yap.
    • Küçük parmaklarının ucuna masaj yap. Önce sol el, sonra sağ el.
    Advertisement

Makalenin 4.Yöntemi:
Akşamdan Kalmalığı İlaçla Geçirmek
Düzenleniyor

  1. 1
    Reçetesiz ağrı kesiciler kullan. Başının zonklaması ve kaslarının sancısı, reçetesiz satılan ve her yerde kolayca bulunan basit ağrı kesicilerle geçer. İlaçların paketindeki önerilen doz miktarına bağlı kal (genelde iki tablet) ve uyandığında bir bardak suyla iç.
    • Aspirin bazlı ağrı kesicileri ya da steroid içermeyen yangı önleyicileri, örneğin ibuprofeni kullanabilirsin fakat bunlar mideni daha da çok tahriş edebilir ve bulandırabilir.[25]
    • Miden hassassa ya da hangi ağrı kesiciyi kullanacağın konusunda tereddütte kaldıysan doktorunla bağlantıya geç.
    • Sakın asetaminofen alma! Asetaminofen de tıpkı alkol gibi, karaciğerde parçalanır. Örneğin Tylenol’un prospektüsünde alkolle bir arada kullanılmaması gerektiği yazılı. Aksi takdirde karaciğer yetmezliğiyle karşılaşabilirsin (Minoset, Parol, Gripin, Tylol gibi ilaçlar asetaminofen içerir). [26] Asetaminofen, parasetamol adıyla da bilinir. İkisi de aynı şeydir.[27]
  2. 2
    Miden için asit giderici ilaç al. Akşamdan kalmalığın yaygın bir belirtisi, midede yükselen asitlik düzeyinin yol açtığı, hassas mide durumudur. Eğer mide bulantısı hissedersen, mide asidini nötrleştirip hazımsızlık duygusunu giderebilen reçetesiz ilaçlar kullanabilirsin.[28] Tıpkı ağrı kesicilerde olduğu gibi, bu tabletlerin de mideni tahriş etme riski var, o yüzden kutuda yazanları iyice oku ve önerildiği biçimde kullan.
    • Piyasada çok sayıda anti asit hapı markası bulunuyor.
    • Yaygın anti asitler arasında alüminyum hidroksit, magnezyum karbonat ya da kalsiyum karbonat ve magnezyum trisilikat bulunur.[29] Talcid, Rennie ve Gaviscon gibi ilaçlarda bu içerikleri bulabilirsin.
  3. 3
    Multi vitamin tableti al. Alkol içtiğinde vücudun B12 ve folik asit dâhil birçok besini yitirir ve bunların yenilenmesi gerekir.[30]Eğer miden çok bulanıyorsa multi vitamin hapını midende tutamayabilirsin.
    • Tıpkı diğer haplarda olduğu gibi, suda çözünen ya da efervesan tabletler kullanmak ilacın bünyene daha hızlı karışmasını sağlar.[31]
    • Çözünebilir tabletler bir bardak suya karıştırınca eriyen ve içtiğin tabletlerdir.
    • Efervesan tabletler de suda çözünür ama bunlara köpürmesi için karbon dioksit eklenmiştir. Efervesan tabletler mide bulantısına yol açabilir.[32]
  4. 4
    “Mucize ilaçlara” karşı ihtiyatlı ol. Tüm akşamdan kalmalık belirtilerini bir defada giderdiğini iddia eden birtakım ‘akşamdan kalmalık ilaçları’ bulunuyor. Bunlardan birini deneyebilirsin ama şunu aklından çıkarma, bilimsel araştırmalar bunların etkisinin en iyi ihtimalle kısıtlı olduğunu gösteriyor.[33] Akşamdan kalmalığın zamandan ve sıvı alımından başka gerçek bir çaresi yoktur.[34]
    Advertisement

İpuçlarıDüzenleniyor

  • Akşamdan kalmaysan iyice karnını doyur çünkü miden boşsa miden daha çok bulanır.
  • Akşamdan kalmalık yaşamamak için, her alkollü içkiden sonra ve yatmadan önce su iç.
  • Soğuk duş al. Bu seni serinletir, başının ve midenin ağrısını geçirmeye yardımcı olur.
  • Tavuklu şehriye çorbası içersen kendini daha iyi hissedersin.
  • Ölçülü iç ve sınırlarını bil. ABD’deki Ulusal Alkol Bağımlılığı ve Alkolizm Enstitüsü’nün önerisine göre kadınlar bir günde 3 ve bir haftada 7 içkiden fazlasını içmemelidir. Erkeklerse bir günde 4 ve bir haftada 14 adetten fazla içki içmemelidir.[35] "Bir adet içki" şunlardan biri demektir: 330 ml bira, 240 ml yüksek alkollü bira, 140 ml şarap ya da 40 ml likör.[36]
  • Bir araştırma, akşamdan kalmalık belirtilerinin tüketilen alkol türüne göre değiştiğini gösteriyor: (şiddeti yüksekten alçağa doğru) brendi, kırmızı şarap, rom, viski, beyaz şarap, cin, votka ve saf etanol.[37]
  • Yatmadan önce ya da en azından sabah kalkınca dişini fırçala. Bu, ağzındaki bayat alkol tadından kurtulmanı sağlar ve mide bulantısını azaltır.

UyarılarDüzenleniyor

  • Tedavisiz bile akşamdan kalmalık 24 saatten fazla sürmemelidir. Eğer bu sürenin ardından hâlâ kendini kötü hissediyorsan doktora haber ver.
  • "Çivi çiviyi söker" yaklaşımı, yani sabah kalkınca yine alkol almak sadece akşamdan kalmalığı geciktirir ve etkisini gösterdiğinde daha şiddetli olmasına yol açar.
  • Eğer içerken olan biteni hatırlayamıyorsan, düzenli bir şekilde akşamdan kalmalık yaşıyorsan ya da içki, çalışmanı veya ilişkilerini etkiliyorsa içki problemin olabilir. Yardım almak için birileriyle konuş.
  • Egzersiz akşamdan kalmalığı geçirmez. Hatta dehidrasyonu artırarak daha da beter hale getirir. Egzersiz yapmayı tercih edersen fazladan su içmelisin.
  1. http://www.medicalnewstoday.com/articles/5089.php
  2. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  3. http://www.bbcgoodfood.com/howto/guide/how-cure-hangover
  4. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  5. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hangovers/basics/treatment/con-20025464
  6. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  7. http://www.healthaliciousness.com/articles/food-sources-of-potassium.php
  8. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  9. http://www.livescience.com/9477-alcohol-hangover-myths-revealed.html
  10. http://www.mydr.com.au/addictions/hangovers-how-your-body-is-affected
  11. http://www.livescience.com/5960-hangover-cures-works.html
  12. http://pubs.niaaa.nih.gov/publications/arh25-2/101-109.htm
  13. http://edition.cnn.com/2010/HEALTH/12/30/hangover.remedies/
  14. http://www.huffingtonpost.com/monica-reinagel-ms-ldn-cns/cure-hangover_b_1165668.html
  15. http://www.telegraph.co.uk/topics/christmas/8193745/Hangover-cures-the-doctors-view.html
  16. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  17. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a681004.html#brand-name-1
  18. http://www.drugs.com/paracetamol.html
  19. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  20. http://www.nhs.uk/conditions/antacid-medicines/Pages/Definition.aspx
  21. http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2039990_2039991_2040040,00.html
  22. http://hsc.csu.edu.au/senior_science/core/life_chem/9_2_5/925net.html
  23. http://www.drugs.com/cdi/alka-seltzer-effervescent-tablets.html
  24. http://scienceblog.cancerresearchuk.org/2014/12/10/six-popular-hangover-cures-debunked-plus-one-that-works/
  25. http://www.princeton.edu/uhs/healthy-living/hot-topics/alcohol/
  26. http://www.niaaa.nih.gov/alcohol-health/overview-alcohol-consumption/moderate-binge-drinking
  27. http://pubs.niaaa.nih.gov/publications/Practitioner/PocketGuide/pocket_guide2.htm
  28. http://www.bmj.com/cgi/content/full/314/7073/2
  1. http://www.medicalnewstoday.com/articles/5089.php
  2. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  3. http://www.bbcgoodfood.com/howto/guide/how-cure-hangover
  4. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  5. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hangovers/basics/treatment/con-20025464
  6. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  7. http://www.healthaliciousness.com/articles/food-sources-of-potassium.php
  8. http://www.lovelivehealth.com/eight-surprising-hangover-cures-can-found-kitchen/
  9. http://www.livescience.com/9477-alcohol-hangover-myths-revealed.html
  10. http://www.mydr.com.au/addictions/hangovers-how-your-body-is-affected
  11. http://www.livescience.com/5960-hangover-cures-works.html
  12. http://pubs.niaaa.nih.gov/publications/arh25-2/101-109.htm
  13. http://edition.cnn.com/2010/HEALTH/12/30/hangover.remedies/
  14. http://www.huffingtonpost.com/monica-reinagel-ms-ldn-cns/cure-hangover_b_1165668.html
  15. http://www.telegraph.co.uk/topics/christmas/8193745/Hangover-cures-the-doctors-view.html
  16. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  17. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/meds/a681004.html#brand-name-1
  18. http://www.drugs.com/paracetamol.html
  19. http://www.nhs.uk/Livewell/alcohol/Pages/Hangovers.aspx
  20. http://www.nhs.uk/conditions/antacid-medicines/Pages/Definition.aspx
  21. http://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2039990_2039991_2040040,00.html
  22. http://hsc.csu.edu.au/senior_science/core/life_chem/9_2_5/925net.html
  23. http://www.drugs.com/cdi/alka-seltzer-effervescent-tablets.html
  24. http://scienceblog.cancerresearchuk.org/2014/12/10/six-popular-hangover-cures-debunked-plus-one-that-works/
  25. http://www.princeton.edu/uhs/healthy-living/hot-topics/alcohol/
  26. http://www.niaaa.nih.gov/alcohol-health/overview-alcohol-consumption/moderate-binge-drinking
  27. http://pubs.niaaa.nih.gov/publications/Practitioner/PocketGuide/pocket_guide2.htm
  28. http://www.bmj.com/cgi/content/full/314/7073/2

Bu makale işine yaradı mı?

Evet
Hayır